Obraz wygenerowany przez AIPoradniki · Bieganie i cardio · Zaktualizowano 2026-10-22
Jak zacząć biegać od zera?
Zacznij od interwałów bieg-marsz trzy razy w tygodniu: na przykład 1 minuta spokojnego biegu i 90 sekund marszu, powtarzane przez 20 do 30 minut. Co tydzień biegnij trochę dłużej, a maszeruj trochę krócej. Biegaj na tyle wolno, żeby móc rozmawiać, rób dzień przerwy między biegami, a wielu początkujących przebiegnie 5 km bez zatrzymania po około 9 tygodniach, tyle trwa plan NHS dla początkujących.
- Tygodnie 1 i 2. 5 minut marszu, potem 8 razy: 1 minuta spokojnego biegu i 90 sekund marszu. Trzy dni w tygodniu.
- Tygodnie 3 i 4. 7 razy: 2 minuty biegu i 1 minuta marszu.
- Tygodnie 5 i 6. 4 razy: 5 minut biegu i 1 minuta marszu.
- Tygodnie 7 i 8. 10 minut biegu, 1 minuta marszu, dwa razy, potem dochodź do 20 do 30 minut równego, spokojnego biegu.
- Tydzień 9 i dalej. Co tydzień dodawaj kilka minut do jednego biegu, aż przebiegniesz 5 km, czyli około 30 minut.
Dlaczego bieg-marsz działa
Serce i płuca szybko się adaptują. Ścięgna i kości potrzebują więcej czasu. Przerwy na marsz pozwalają wydłużać czas biegu bez przeciążania nóg, dlatego korzysta z nich większość planów dla początkujących. Przegląd kontuzji biegowych wykazał, że nowi biegacze odnoszą kontuzje częściej na godzinę biegu niż doświadczeni, więc łagodny start się opłaca.
Zasady, które liczą się najbardziej
- Biegnij wolno. Spokojne tempo to właściwe tempo dla prawie każdego biegu początkującego.
- Odpoczywaj między biegami. Trzy biegi w tygodniu z dniem przerwy pomiędzy to na początek w zupełności dość.
- Zwiększaj według odczuć. Badanie porównujące wolniejszy, bardziej stopniowy plan ze standardowym planem 8-tygodniowym nie wykazało różnicy w liczbie kontuzji. To, jak czuje się twoje ciało, jest lepszym przewodnikiem niż jakikolwiek wzór.
- Noś buty, w których jest ci wygodnie. Wygoda to rozsądne kryterium wyboru.
Co jest normalne
Pewna bolesność mięśni w pierwszych tygodniach jest normalna i mija w ciągu dnia lub dwóch. Ostry ból albo ból, który zmienia sposób, w jaki biegasz, to powód, żeby przerwać i odpocząć. Jeśli nie mija, idź do specjalisty.
Gdy przebiegniesz 30 minut
Masz zbudowaną bazę. Od teraz większość biegów rób spokojnie i powoli dodawaj czas. Amerykańskie wytyczne zalecają 150 do 300 minut umiarkowanej aktywności tygodniowo, a spokojny bieg się do tego liczy.
Inne pytania
Jak szybko powinien biegać początkujący?
Na tyle wolno, żeby móc mówić pełnymi zdaniami. Jeśli nie możesz, zwolnij albo idź. Szybkość przyjdzie później.
Jak często powinien biegać początkujący?
Trzy razy w tygodniu, z dniem odpoczynku lub spokojnym spacerem między biegami, żeby nogi miały czas się zaadaptować.
Czy mogę powtórzyć tydzień?
Tak. Jeśli tydzień był ciężki, powtórz go. Ukończenie planu liczy się bardziej niż ukończenie go w terminie.
Źródła
- US Department of Health and Human Services, Physical Activity Guidelines for Americans
- Videbæk et al. (2015), Incidence of running-related injuries per 1000 h of running in different types of runners
- Buist et al. (2008), No effect of a graded training program on the number of running-related injuries in novice runners
- NHS, Get running (a free 9-week beginner running plan)